در مورد آزمایش HDL چه میدانید؟ پایین بودن HDL در آزمایش خون نشانه چیست؟ آیا میدانید سطح نرمال اچ دی ال در آزمایش خون به سلامتی قلب و عروق شما کمک کرده و از بروز بی ناراحتیهای قلبی و سکته جلوگیری میکند؟ مقدار نرمال HDL بین ۳۷ تا ۷۰ میلیگرم بر دسیلیتر برای مردان و ۴۰ تا ۸۵ میلیگرم بر دسیلیتر برای زنان به شمار میرود.
برای بررسی سطح HDL در بدن آزمایش خون بهترین راه حل است. در واقع این آزمایش میزان چربی خون خوب بدن را اندازهگیری میکند و هر چقدر میزان اچ دی ال خون شما بالاتر باشد امکان اینکه چربی در خون شما رسوب کند، کاهش مییابد. اگر قصد دارید تا اطلاعات جامع و کاملی در ارتباط با این آزمایش به دست آورید که HDL cholesterol چیست؟ مقدار نرمال hdl در آزمایش خون چقدر است ادامه این مقاله از سیناکر را از دست ندهید.
HDL cholesterol چیست؟ کلسترول HDL چیست؟
(High-Density Lipoprotein) HDL مخفف لیپو پروتئین با چگالی بالاست و به آن کلسترول خوب گفته میشود. چربی به دو صورت اصلی کلسترول و تریگلیسیرید در بدن وجود دارد؛ کلسترول برای جابجایی در خون به پروتئین نیاز دارد و از کنار هم قرار گرفتن آنها مادهای به نام لیپبو پروتئین تشکیل میشود. لیپوپروتئینها بر اساس چگالی به دو دسته تقسیم میشوند:
- LDL (چگالی پایین): کلسترول بد در شریانها رسوب کرده و زمینه را برای بروز ناراحتیهای قلبی و مغزی فراهم خواهد کرد.
- HDL (چگالی بالا): کلسترول خوب که کلسترول اضافی را از سطح رگها جمعآوری کرده و برای دفع به کبد منتقل میکند.
به همین دلیل، سطح بالای اچ دی ال معمولا برای قلب مفید است، در حالی که ال دی ال بالا خطرناک به شمار میرود.
آزمایش HDL برای چیست؟
معمولا پزشکان آزمایش HDL را برای اندازهگیری مقدار کلسترول مفیدی که در خون جریان دارد، درخواست میکنند تا سلامت قلب و عروق و تعیین ریسک ابتلا به بیماریهای قلبی را بررسی کنند. این تست معمولاً همراه با LDL، کلسترول تام و تریگلیسیرید و در قالب (پروفایل لیپید) انجام میشود و ممکن است در جواب آزمایش این تست را با عنوان HDL-C نیز مشاهده کنید.
به طور کلی توصیه میشود همه افراد بالای ۲۰ سال به منظور پایش سلامتی سیستم قلبی و عروقی هر ۴ تا ۶ سال یک بار آزمایش HDL را بدهند، اما پزشک ممکن است برای گروههای زیر آزمایش را زودتر و مکررتر تجویز کند:
- افراد سیگاری
- افراد با سابقه سکته قلبی
- افراد مبتلا به دیابت و فشار خون
- مردان بالای ۴۵ و زنان بالای ۵۵ سال
- افرادی با سابقه خانوادگی بیماری قلبی
مقدار نرمال HDL در آزمایش خون
در پاسخ به سوال میزان نرمال HDL چقدر است؟ باید گفت که مقدار نرمال HDL در آزمایش خون با توجه به جنسیت و شرایط متفاوت است. در جدول زیر محدوده طبیعی HDL را مشاهده میکنید.
| جنسیت | سطح نرمال HDL |
| زنان | ۴۰ تا ۸۵ میلیگرم بر دسیلیتر (mg/dl) |
| مردان | ۳۷ تا ۷۰ میلیگرم بر دسیلیتر (mg/dl) |
زمانی که مقدار HDL خون به کمتر از ۳۰ میلیگرم بر دسی لیتر کاهش مییابد، احتمال بروز حمله قلبی وجود دارد، به همین دلیل در ورزشکاران مقدار اچ دی ال خون بالا بوده و به همین دلیل این افراد کمتر در معرض عارضههای قلبی قرار میگیرند. البته توجه کنید که مقادیر بسیار بالای HDL هم بیخطر نیست و باید به آن توجه شود. (در ادامه توضیح داده میشود).
تفسیر نتایج HDL در آزمایش خون
تفسیر نتیجه آزمایش بر عهده متخصصان است، اما به طور کلی به شکل زیر تفسیر میشود.
| مقدار HDL | تفسیر |
| پایین | افزایش خطر بیماری قلبی وجود دارد. |
| طبیعی | وضعیت مطلوب و کنترل شده است. |
| بالا | معمولا محافظت کننده، اما مقادیر خیلی بالا به بررسی بیشتری نیاز دارد. |
نکته مهم این است که هرگز شرایط پزشکی خود را با دیگران نسنجید. بدن هر شخص در هنگام روبرو شدن با بیماری و داروهای مصرفی واکنشی متفاوت از خود نشان میدهد.
نتیجه آزمایش HDL را چگونه بخوانیم؟
برای تفسیر هر آزمایشی به فاکتورهای مهمی مانند سن، جنسیت، داروهای مصرفی، نوع و شدت بیماری، مدت زمان استفاده از دارو و مدت زمان بیماری توجه خواهد شد. به طور کلی نتیجه آزمایش HDL به صورت یک عدد و با واحد میلیگرم بر دسیلیتر (mg/dL) در برگه آزمایش نوشته میشود و هر چه مقدار اچ دی ال در محدوده طبیعی قرار بگیرد یا حتی کمی بالاتر باشد، توانایی بدن در انتقال کلسترول اضافی از رگها به کبد بیشتر خواهد بود.
پایین بودن HDL در آزمایش خون نشانه چیست؟
پایین بودن HDL خون معمولا نشانه و علائم مستقیم و واضحی ندارد و فقط با آزمایش خون قابل تشخیص میباشد، اما کاهش این کلسترول خوب میتواند در بدن مشکلات جدی به وجود آورد.
علل کاهش HDL
کاهش سطح HDL به عوامل زیر بستگی دارد:
- افزایش سن
- مصرف دخانیات
- چاقی و اضافه وزن
- دیابت کنترل نشده
- نداشتن برنامه ورزشی منظم
- مصرف طولانیمدت قرصهای ضدبارداری
- رژیم غذایی نامناسب و کمبود مصرف مغزها و مواد غذایی گیاهی تازه
- عوامل ژنتیکی (در این حالت افزایش HDL دشوارتر است و باید با سبک زندگی سالم جبران شود)
علائم غیرمستقیم پایین بودن HDL
هرچند اچ دی ال پایین علامت مشخصی ندارد، اما ممکن است با برخی از نشانهها که ناشی از ریسک بالاتر بیماری قلبی هستند، همراه باشد و ما در ادامه به آنها اشاره میکنیم.
- تپش قلب
- خستگی زودرس
- تنگی نفس هنگام فعالیت
- درد یا فشار قفسه سینه (آنژین)
- علائم سندروم متابولیک مانند چاقی شکمی، فشار خون بالا و قند خون بالا
عوارض و خطرات HDL پایین
عوارض پایین بودن HDL در آزمایش خون چیست؟ کاهش HDL در آزمایش خون با عوارض زیر همراه است و خطر بروز بیماریهای زیر را افزایش میدهد:
- ایست قلبی
- چربی خون بالا
- مقاومت به انسولین و دیابت
- انسداد و گرفتگی عروق کرونر
چطور HDL را افزایش دهیم؟
معمولاً از طریق اصلاح سبک زندگی میتوانید سطح HDL را بهبود ببخشید.
- ترک دخانیات
- کنترل وزن و قند خون
- ورزش منظم (حداقل ۳۰ دقیقه در روز)
- افزودن مغزها، روغنهای سالم و سبزیجات تازه به رژیم غذایی
لازم به ذکر است که بدانید، در موارد ژنتیکی درمان قطعی وجود ندارد و هدف اصلی نکات گفته شده، صرفا جبران کمبود از طریق سبک زندگی است.
بالا بودن HDL در آزمایش خون به چه معناست؟
افزایش HDL در بدن معمولا نشاندهنده سلامت قلب است، اما بالا بودن غیرطبیعی اچ دی ال در خون (به طور مثال بالاتر از ۹۰ تا ۱۰۰ میلیگرم بر دسیلیتر) دیگر جنبه محافظتی ندارد. عوامل زیادی از جمله رژیم غذایی نامناسب و سرشار از چربیهای غیر اشباع، کم تحرکی، افزایش وزن و چاقی باعث افزایش میزان HDL در خون میشوند.
عوارض بالا بودن HDL خون
به طور کلی اچ دی ال بالا عوارض خاصی ندارد و در اکثر موارد برای قلب مفید و محافظتکننده میباشد. خوب است بدانید، رابطه HDL و ریسک مرگومیر به صورت U شکل است، به عبارت سادهتر میتوان گفت که هم HDL خیلی پایین و هم HDL خیلی بالا میتوانند دردسرساز باشند، علیالخصوص اگر کمبود فاکتورهای ژنتیکی، بیماریهای کبدی، مصرف زیاد الکل یا آسیب دیدگی بعضی پروتئینهای خاص نشات گرفته باشد.
تفاوت HDL و LDL در آزمایش خون
LDL و HDL دو نوع کلسترول مختلف در بدن هستند که نقش متضادی با یکدیگر دارند.
- HDL (کلسترول خوب): به حذف کلسترول اضافی از بدن کمک کرده و احتمال تجمع آن در رگ ها را به مقدار قابل توجهی کاهش میدهد.
- LDL (کلسترول بد): میتواند در دیواره رگها رسوب کند و منجر به تنگی و انسداد عروق شود.
حفظ تعادل بین سطح کلسترول HDL و LDL برای افزایش سلامت قلب بسیار حائز اهمیت میباشد و عواملی از جمله سبک زندگی بی تحرک، سیگار کشیدن، افزایش وزن و چاقی میتوانند کلسترول LDL را افزایش داده و کلسترول HDL را کاهش دهند.
آزمایشهای مرتبط با HDL چیست؟
تستهای مرتبط با آزمایش اچ دی ال شامل موارد زیر است.
- آزمایش Triglycerides (تریگلیسیرید): بررسی خطر بروز بیماری قلبی و عروقی و پایش روند درمانی
- آزمایش Cholesterol (تام): ارزیابی کلی سطح چربی خون
- آزمایش LDL(کلسترول بد): بررسی کلسترول بد خون (لیپوپروتئین با چگالی کم)
چگونه باید برای آزمایش HDL حاضر شویم؟
برای انجام آزمایش HDL نکات زیر را رعایت کنید:
- ۸ تا ۱۲ ساعت ناشتا باشید (رژیم غذایی روزمره خود را تا قبل از ناشتایی رعایت کنید).
- برای شام وعده سبکتری را در نظر بگیرید.
- در مدت زمان ناشتایی نباید سیگار بکشید یا آدامس بجوید.
- در زمان ناشتایی میتوانید آب بنوشید، اما نوشیدن چای، قهوه، آبمیوه و… مجاز نیست.
- اگر دارویی مصرف میکنید، حتماً پیش از آزمایش با پزشک مشورت کنید، چون برخی داروها بر نتیجه تأثیر میگذارند.
این آزمایش از طریق ورید بازویی انجام خواهد شد به آمادگی خاص دیگری نیازی ندارد.
آزمایش HDL چه خطری دارد؟
آزمایش HDL نیاز به یک خونگیری معمولی دارد. بنابراین به ندرت مسئله جدی ایجاد میکند. خطرات ناشی از دادن نمونه خون عبارتند از:
- عفونت
- غش کردن
- خونریزی بیش از حد
- خونریزی زیر پوست یا هماتوم
نحوه ثبت آزمایش HDL در اپلیکیشن سیناکر
شما میتوانید نتایج آزمایش اچ دی ال خود را به راحتی در اپلیکیشن سیناکر ثبت کنید و به صورت ماهانه آنها را چک کنید و در نیاز با پزشک خود روند تغییرات نتایج آزمایشات را مورد بررسی قرار دهید و برای آموزش ثبت آزمایشات خود به شما پیشنهاد میکنیم مقاله مربوط به آموزش ثبت نتایج آزمایشگاهی در اپلیکیشن سیناکر را مطالعه نمایید.
سخن پایانی
همانطور که در این مقاله از سایت سیناکر گفته شد، HDL یا کلسترول خوب به عنوان یکی از مهمترین شاخصهای سلامت قلب و عروق به شمار میرود و برای بررسی دقیقتری از وضعیت چربی خون، LDL، تریگلیسیرید و کلسترول تام معمولا اندازهگیری میشوند. شما میتوانید اچ دی ال خون را به کمک رعایت سبک زندگی سالم، فعالیت بدنی منظم، تغذیه مناسب و ترک دخانیات در محدوده طبیعی نگه دارید. در نهایت توصیه میکنیم نتایج آزمایشات و شرایط سلامتی خود را با پزشک متخصص در میان گذاشته تا در صورت نیاز، اقدامات درمانی یا اطلاحات سبک زندگی به موقع را انجام دهید.
با سلام تشکر از مطب خوب و کاملتون راهکارهای درمان پایین بودن hdl خون را هم سپاسگزار میشم توضیح بدید. یا اگر سیناکر پزشکی دارد معرفی کنید
سلام، خیلی خوشجالیم که مطالب براتون مفید بوده
برای بالا بردن HDL چند تا راهکار مؤثر وجود داره: فعالیت بدنی منظم مخصوصاً پیادهروی تند، شنا یا دوچرخهسواری, استفاده از چربیهای سالم مثل روغن زیتون، آووکادو، مغزها و ماهیهای چرب, کاهش مصرف غذاهای سرخکرده و چربیهای ترانس, ترک سیگار (اگر مصرف میکنید), کنترل وزن و مدیریت استرس